İngiltere ve Fransa arasındaki balıkçılık krizi büyüyor

İngiltere ve Fransa ortasında yaklaşık 10 aydır devam eden balıkçılık hak ve kotalarına ait uyuşmazlık, her iki ülkenin başkanlarının …

19 Kasım 2021 28 views 0
reklam

İngiltere ve Fransa ortasında yaklaşık 10 aydır devam eden balıkçılık hak ve kotalarına ait uyuşmazlık, her iki ülkenin başkanlarının telaffuzlarını giderek sertleştirmesiyle büyüyor.

Son olarak İngiltere’ye bağlı Jersey Adası’nın temsilcilerinden oluşan kurul ile görüşen İngiltere Başbakanı Boris Johnson, Fransa’nın balıkçılık haklarına yönelik “haksız” tehditlere maruz kalması durumunda İngiltere’nin “Jersey’in ardında durmaya devam edeceğini” söylemesi karşılıklı münasebetlerin geldiği kritik eşiği göstermesi açısında değer taşıyor.

O denli ki İngiltere, Fransa’nın kendisine yaptırım uygulaması halinde AB ile ticaretini Hollanda ve Belçika limanlarına bile kaydırmayı göze alıyor.

– İngiltere muhtemel yaptırımlara karşı alternatif limanları kıymetlendiriyor

İngiltere Dışişleri Bakanı Liz Truss, İngiliz Sky News’e ay başında yaptığı değerlendirmede, AB ile olan ticaret yollarının çeşitlendirilmesi için çalıştıklarını belirterek “Ticaret yollarını denemek ve (kullanıma) açmak için Hollanda ve Belçika’daki başka limanlara bakıyoruz.” sözünü kullandı.

İngiltere her ne kadar birlikten ayrılmış olsa da Fransa ile ticareti ve ekonomik ilgileri son derece güçlü. İngiltere ve Fransa’nın salgının tesirli olduğu 2020 yılında bile toplam ticaret hacmi 66,3 milyar sterlin düzeyindeydi. İngiltere, Fransa’ya 2020 yılında 31,1 milyar sterlin düzeyinde ihracat yaparken Fransa’dan da 35,2 milyar sterlin düzeyinde ithalat gerçekleştirdi. Ancak daha da değerlisi İngiltere’nin halihazırda 5. en büyük ticaret ortağı pozisyonunda olan Fransa tıpkı vakitte AB ülkelerinden Calais ve Dover limanları üzerinden İngiltere’ye geçişi açısından kilit ehemmiyete sahip.

Karşılıklı ticaret açısından büyük ehemmiyete sahip bu iki liman ortasında feribotlarla geçiş yapan ağır araç sayısı, günde yaklaşık 10 bin civarında. İngiltere ve Fransa ortasında Jersey Adası etrafındaki balıkçılık haklarına ait uyuşmazlığın büyümesi ise karşılıklı ticaretin Noel öncesinde aksama riskini artırıyor:

Öte yandan Fransa’nın birlikten ayrılan İngiltere’nin egemenlik haklarının altını çizen açıklamalarının akabinde açıklamaların tonunu bir ölçü yumuşatması dikkati çekiyor.

Global belirsizliklerin ve tedarik zincirlerindeki aksaklıkların arttığı, güç ve tüketici fiyatlarının yükseldiği bir ortamda, aslında hem İngiltere hem de Fransa tansiyonu daha fazla artırmanın rastgele bir yarar sağlamayacağının farkında.

Yeniden de birlikten ayrılan İngiltere, tekrar kazanılmış “egemenliğinin”, Fransa ise Avrupa’nın başkan ülkesi imajının altını çizmekten geri durmuyor.

Şimdi tam olarak harekete dökülmese de iki ülke ortasında “retoriksel” bir bilek güreşi devam ediyor.

Fransa, İngiltere’yi balıkçılara lisans vermemekle suçluyor

İngiltere ile Fransa ortasındaki balıkçılık krizinin temelinde Brexit’in akabinde İngiltere’nin deniz yetki alanlarında balıkçılık faaliyetlerinin nasıl yürütüleceğine ait uyuşmazlıklar yatıyor.

AB ile İngiltere ortasında daha evvel varılan muahedeye nazaran İngiltere, balıkçılık aktivitelerini geliştirebilecek, Avrupalı balıkçıların faaliyetleri de devam edecekti.

Taraflar ortasında yapılan ticaret ve iş birliği mutabakatında, İngiliz kara sularındaki AB kotasının 2026 yılına kadar yüzde 25 düşürülmesi ve her balık tipi için yıllık kotaların başka belirlenmesi öngörülmüştü.

AB ve İngiltere ortasında 2021’deki balıkçılık kotalarının belirlenmesine yönelik müzakerelerde uzlaşı sağlanabildi lakin bilhassa Fransız balıkçılar, belirlenen bölgelerde faaliyet gösteremedi.

İngiltere’ye bağlı Jersey Adası idaresinin kendi kara sularında avlanmaya devam etmek isteyen Fransız balıkçı teknelerinden, geçmişteki faaliyetlerine dair delil sunmalarını istemesiyle iki ülke ortasında başlayan gerginlik giderek büyüdü ve kriz haline geldi.

Fransız hükümeti, aylardır İngiltere’yi İngiliz kara sularında avlanmak isteyen Fransız balıkçılarının tamamına lisans vermemekle suçlamaya devam ediyor.

AA muhabirine değerlendirmede bulunan Fransız siyaset bilimci ve Paris Jeopolitik Araştırmalar Gözlemevi Genel Yöneticisi Charles Saint-Prot, balıkçılık krizinin altında bir cezalandırma psikolojisinin yattığını düşünüyor.

Saint-Prot, “Balıkçılık krizinin iki boyutu var. Kimileri İngiltere’nin AB’den çıkmasının bedelini ödetmek istiyor. AB içinde birliğin önderi olmak isteyen Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron bu çizgide.” dedi.

İngiltere’nin birinci sefer balıkçı krizi yaşamadığını, daha evvel İspanya ile de sorunu bulunduğunu söz eden Saint-Prot, “İngiltere ile neden önemli sorun var? Zira İngiltere klasik ve eski hukuka geri döndü. AB’den ayrıldı, kota siyasetine son verdi ve topraklarında ve sularında egemenliğine kavuştu.” değerlendirmesinde bulundu.

Buna karşın balıkçılık eksenindeki egemenlik çabasının çözümlenebileceğinin altının çizen Saint-Prot “İngiltere, Fransız, İspanyol ve öteki asıllı balıkçılara lisans verebilir. Bu müzakere edilmesi gerekiyor.” diye konuştu.

Fransız balıkçılar Macron’un siyaseti yüzünden mağdur

Balıkçılık konusunda Fransa ismine müzakerelerin AB tarafından yürütülmesinin yanılgılı olduğunu savunan Saint-Prot, “Fransız balıkçılar mağdur ancak İngiliz siyaseti nedeniyle değil, Fransa ve Macron’un siyaseti yüzünden mağdurlar. Macron, İngilizlere üstten bakarak kusur yaptı.” değerlendirmesini yaptı.

Fransa’nın İngiltere’ye yaptırım planlarına ait de değerlendirmelerde bulunan Saint-Prot, “Macron misilleme tedbirlerini hayata geçiremez. Alınacak tek tedbir bilhassa Jersey Adası’nın elektriğini kesmek olabilir ancak bu çok duruma gelmeyiz. Jersey halkı ve Fransız çıkarlar için o denli umuyorum.” tabirlerini kullandı.

İngiltere ile Fransa ortasındaki kıta sahanlığına değinen Saint-Prot, İngiliz adalarının İngiltere’ye bağlı kalmasının hakikat olmadığını savundu.

Macron’un Avrupa’yı savunduğunu lakin “Avrupa” diye bir şey kalmadığını anlatan Saint-Prot, şunları söyledi:

“Avrupa nedir? 500-600 milyon nüfusu var. Dünya geneli için bir şey değil. 600 milyon kişi ortasında kimse kimseyle anlaşamıyor. Almanya her vakit Fransa’yı sırtından vurdu. İspanyollar kimseyi sevmiyor. İtalyanlar bir gün bir ülkenin yanında başka gün bir diğer ülkenin yanında yer alıyor. Polonyalılar ulusal tüzel egemenliklerine yine kavuşuyorlar. Burada da sorun var zira AB Komitenin bir ülkenin egemenlik hakkına müdahale etmesi olağan değil. Macaristan’ın kendi siyaseti var. Açık olmak gerekiyor, AB yok.”

Saint-Prot, Macron’un ABD üzere güçlü ülkelere karşı “mütevazı” olduğunu, “küçük” ülkelere karşı ise bilakis sert davrandığını belirtti.

Macron’un meseleleri yönetemediğini savunan Saint-Prot, “Macron ve etrafındaki bireyler hiçbir şeyi bilmiyor. Milletlerarası hukukun ve ikili bağların ne olduğunu bilmiyorlar. Çok taraflılığın içinde boğulmuşlar.” dedi.

BENZER KONULAR
KÜLTÜR SANAT