‘Paralel ithalat’ fırsatçılarına bakanlıktan kırmızı kart

AYSEL YÜCEL İSTANBUL – Global çip krizi nedeniyle bayilerde araç bulunamaması ‘paralel ithalat’ olarak da isimlendirilen ‘grey marketi …

20 Kasım 2021 19 views 0
reklam

AYSEL YÜCEL

İSTANBUL – Global çip krizi nedeniyle bayilerde araç bulunamaması ‘paralel ithalat’ olarak da isimlendirilen ‘grey marketi’ canlandırdı. Fakat paralel ithalat yoluyla getirilen bu araçların kimileri az aksesuarlı ve düşük faturalı gösterilince, bakanlık harekete geçti. Yayımlanan genelge ile paralel ithalat yapan firmalara çeşitli yeni yaptırımlar getirildi. Alınacak tedbirlerle aracın aksesuar, donanım ve özelliklerine nazaran gümrük değerinin gerçek belirlenmesi, böylelikle vergi kaybının önüne geçilmesi hedefleniyor.

“Amacımız; devletin vergi kaybını önlemek”

Genelgede imzası bulunan Ticaret Bakan Yardımcısı İstek Tuna Turagay, yapılan düzenlemeyi DÜNYA’ya kıymetlendirdi. Turagay, şöyle konuştu: “Bu düzenlemenin ana emeli, paralel ithalatta, daha az vergi ödemek için getirilen aracın, rastgele bir formda düşük faturalı yahut az aksesuarlı gösterilmesinin önüne geçmek. Yani çok net ve özet söz ile maksadımız burada devletin vergi kaybını önlemek. ÖTV düzenlemesi, vergi kaybını kahırları beraberinde getiriyor. Düşük fatura olabiliyor aksesuarları az gösteriyor. Aksesuarlar da matrahın bir modülü. Dolaysıyla fabrikadan çıkış halini gösteren belgeyi de istiyoruz ki, bize hakikat beyanda mı bulunulmuş anlayalım. Teknoloji o kadar gelişti ki, artık aksesuarları bile anlamakta zorlanıyoruz bazen. Burada bütün paralel ithalatçıların külfetli olduğunu söylemiyoruz. İstenen kaideleri yerine getirenler için aslında sorun yok. Öte yandan, burada Tüketicinin de mağduriyetini de önlemek istiyoruz. Şayet bir araç bu suretle getirildiyse yarın öbür gün tüketici bundan haberi olmadan da bu aracı alıyor. Kesin kullanıcı da yani tüketici de bundan olumsuz etkilenebiliyor. Bir aracın fiyatının olağan piyasa altında olduğunu gördüğümüzde burada bir problem olduğunu anlıyoruz.”

Pekala, bu mevzuda distribütör firmalar ne düşünüyor? Bölüm temsilcileri paralel ithalata yönelik yapılan düzenlemeyi DÜNYA’ya kıymetlendirdi.

“Aracın ikinci el olup olmadığı da denetlenmeli”

Otomotiv Distribütörleri Derneği (ODD) İdare Heyeti Lideri Ali Bilaloğlu, Ticaret bakanlığı tarafından yapılan düzenlemenin bölüm açısından yanlışsız atılmış ve değerli bir adım olduğunu vurguladı. Bilaloğlu, uygulamanın lakin disiplini bir biçimde hayata geçmesi halinde yararlı olacağının altını çizerken, paralel ithalat yoluyla yurt dışından getirilen araçların ikinci el olmaması konusunda da kontrollerin birebir hassasiyetle yapılması gerektiğini söyledi. Bilaloğlu, “Türkiye’ye ikinci el araç ithalatının yasak olmasına karşın paralel ithalatta bu mevzuda suiistimaller olduğunu lisana getiren Bilaloğlu, “Türkiye’ye galerilerin getirdikleri araçların birden fazla satın alındığı ülkede ruhsat almış araç. Hasebiyle bu araçları ikinci el oluyor. Mevcut yönetmeliklere ithalatının mümkün olmaması gerekiyor. Tanım edilen evrakların galerilerdeki araçlarda mevcudiyeti denetlenmesi gerekiyor. Kusur araçlar trafiğe çıkartılırken bu evrakların ibraz edilme koşulu olmalı” diye konuştu.

“Çip krizi grey marketi canlandırdı”

Gülan Otomotiv İdare Şurası Lideri Alp Gülan, çip krizi nedeniyle bayilerde araç bulunurluk sorunun başlaması ile grey marketin canlandığını söz ederek, “Bayilere araç bulamadığı için grey market tekrar canlandı. Bakanlığın da buna paralel düzenleme yapma muhtaçlığı duyduğunu düşünüyoruz” dedi.

Distribütörlere ek iş yükü getirir

Kimi kesim temsilcilerine nazaran; paralel ithalattaki vergi kaynaklı suistimalleri önlemek maksadıyla yapılan bu düzenleme distribütörlere ek iş yükü getirecek. Her şasi bazında bilgilerin düzenlenip, beyan edilecek olması bir iş yükü yaratacak.

Üretici firmanın faturası istenecek

Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “Distribütörler Haricindeki İthalatçılar Tarafından Gerçekleştirilen Araç İthalatında Gümrük Değerinin Tespiti İşlemleri” bahisli genelgede şu tabirler yar aldı:

Bilindiği üzere 4458 sayılı GümrükKanununun 11 inci unsuru; “Gümrük süreçleriyle direkt yahut dolaylı olarak ilgili bulunan şahıslar, Gümrük Müsteşarlığının yahut gümrük yönetimlerinin talebi üzerine gümrük süreçleri ile sonlu olmak kaydıyla belirlenen müddetler içinde gerekli bütün doküman ve bilgileri vermek ve her türlü yardımı sağlamakla yükümlüdür. Kendilerinden bu bahislerde bilgi istenilen bireyler, özel kanunlarda yazılı zımnilik kararlarını ileri sürerek bilgi vermekten kaçınamazlar.” kararını amir olup, Kanunun amir kararları muvacehesinde, distribütörler haricindeki ithalatçılar tarafından gerçekleştirilen araç ithalatlarında aşağıdaki konular çerçevesinde süreç yapılması uygun bulunmuştur:

1. İthale husus aracın distribütör sıfatıyla ithal edilip edilmediği, ithalatçıdan temin edilecek mukaveleler incelenerek tespit edilecektir.

2. Beyan edilen gümrük değerinin gerçeklik yahut doğruluğu konusunda makul kuşku oluşması halinde, değer tespit sistemleri ile değer araştırması ve incelemesine ait olarak 4458 sayılı Gümrük Kanunu ve Bakanlığımızca yapılan ikincil düzenlemeler uyarınca, beyan sahibinden, gümrük yönetimince belirlenecek ilave ispatlayıcı bilgi ve dokümanlar istenilerek süreç yapılacaktır.

3. İthale husus aracın distribütörünün bulunması halinde, gümrük değerinin tespitinde, distribütörden temin edilen değer bilgisi, gümrük değeri ile ilgili mevzuat kararları çerçevesinde bilgi olarak dikkate alınacaktır.

4. İthale mevzu araca ilişkin, ihraç ülkesi gümrük yönetimi tarafından düzenlenen ihracat beyannamesinin ve aracın birinci satışında üreticisi tarafından düzenlenen faturanın onaylı örneği beyannameye eklenecek ve gümrük yönetimlerince bu konu denetim edilecek, kelam konusu evrakların eklenmediği beyannamelerin muayene ve/veya denetim süreçleri tamamlanmayacaktır.

5. Veri Kartı (Teknik Evsaf Kartı) olan markalar için bu kart beyannameye eklenecektir.

6. Beyannameye eklenen faturaların, Gümrük Yönetmeliğinin “Fatura” başlıklı 115 inci unsurunda belirtilen konulara uygun olup olmadığı ile kelam konusu faturalarda, araç üstünde bulunan ek donanım ve aksesuar bilgileri ile bunların değerlerinin yer alıp almadığı denetim edilecektir.

7. Eşyanın muayene ve/veya denetimi yapılırken, araç üzerinde standart ve/veya ek hangi donanım ve aksesuarların bulunduğu, bunların değerleri, standart donanım kapsamında bulunup bulunmadığı, bulunmakta ise faturada ayrıyeten belirtilip belirtilmediği bilhassa incelenecektir.

8. Beyan edilen gümrük değeri ve/veya araçta bulunan donanım ve aksesuarların tespiti için her hâlükârda, ilgili markanın Türkiye distribütöründen aracın şasi numarası temel alınarak, taşıdığı donanım ve aksesuarlar ile değeri konusunda bilgi istenilecek; distribütörün bulunmaması halinde üniversitelerin ilgili kısımlarından aracın aksesuar ve donanımları ile ilgili teknik rapor istenilecektir.

9. Yurt dışı araştırmasına gidilmesine gereksinim duyulması durumunda, ihracatçı ülkeden yanıt alınabilmesini teminen, talep yazısında, yurt dışı araştırmasına muhtaçlık duyulma nedenleri hususlar halinde açık ve anlaşılır formda belirtilecektir.

BENZER KONULAR
KÜLTÜR SANAT