TL en oynak döneminde

Şebnem TURHAN Doların Türk Lirası karşısındaki bedel yararı Merkez Bankası’nın geçen haftaki iki direkt müdahalesine karşın sürüyor. Son 14 iş …

06 Aralık 2021 38 views 0
reklam

Şebnem TURHAN

Doların Türk Lirası karşısındaki bedel yararı Merkez Bankası’nın geçen haftaki iki direkt müdahalesine karşın sürüyor. Son 14 iş gününde dolar/TL’de en yüksek ve en düşük fiyattan hareket ortasındaki dalgalanma yani volatilite 2001 ve 2018 yıllarında yaşanan kur ataklarındaki tepe seviyeyi görmese de hiç bu kadar uzun süren bir oynaklık yaşanmamıştı. 2001’de yüzde 28,4, 2018’de yüzde 22,8 olan doların tek günlük paha kazanımı takip eden günlerde alınan tedbirlerle sakinleşmişti. 23 Kasım’da tek günde yüzde 18,8, 24 Kasım’da yüzde 13,4, 1 Aralık’ta yüzde 11,6 dalgalanan Türk Lirası’nda en düşük en yüksek fiyat ortası fark da 1.5-2 liraya kadar çıktı.

Hükümetin ve Merkez Bankası’nın düşük faiz siyasetinde ısrarlı olduğu, yüksek enflasyon ve kıymet kaybı yaşayan Türk Lirası’na karşı adım atılmayacağının piyasa tarafından anlaşılması bir müddettir Türk Lirası’nda sert volatilite yaratıyor. Merkez Bankası Lideri Şahap Kavcıoğlu’nun 8 Eylül’de çekirdek enflasyona işaret edip eylül Para Siyaseti Heyeti (PPK) toplantısında başlattığı faiz indirimi döngüsünün haftaya 16 Aralık’ta yapılacak aralık PPK’sında da sürmesi bekleniyor. Bugüne kadar üç toplantıda 400 puanlık indirimle siyaset faizi yüzde 15’e çekildi. Piyasa beklentisi aralıkta da 100 baz puan daha indirimle yılın yüzde 14 siyaset faiziyle tamamlanması istikametinde. Lakin geçen hafta cuma günü açıklanan kasım ayı enflasyon verisinin yüzde 21,31 ile üç yılın doruğunda açıklanması Türk Lirası’nda tekrar bedel kaybına yol açtı. Enflasyonda beklentiler yüzde 30 düzeyine çıkılması istikametinde şekillenmeye başladı.

Yüksek enflasyona karşılık faiz indirimlerinin süreceği bildirisini veren Merkez Bankası geçen hafta 2014 yılından bu yana birinci kere direkt satım yoluyla piyasaya iki gün müdahale etti. Açık olarak kur maksadı olmadığını vurgulayan Merkez Bankası döviz kurlarında görülen sıhhatsiz fiyat oluşumları nedeniyle müdahaleyi gerçekleştirdiğini açıkladı. Bu iki müdahalede yapılan döviz satışı piyasa kaynaklarından alınan bilgiye nazaran yaklaşık 1.2 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti. Merkez Bankası’nın swap hariç net döviz rezervlerinin eksi düzeyde olması satış istikametindeki müdahalelerin de gücünü zayıflatıyor. Bilhassa cuma günü yapılan müdahale de kurumsal talebin çok güçlü olması nedeniyle çok tesirli olamadı. Dolar/TL haftayı 13.70 liradan tamamlarken gün içinde 13.92 liraya kadar yükseldi.

Sona ermesi beklenmiyor

Merkez Bankası’nın da dikkat çektiği ve yaklaşık 8 yılın akabinde direkt satım müdahalesiyle piyasaya girmesi üzere son periyotta geçmiş yıllarda görülmeyen bir volatilite yaşıyor dolar/TL. Günlük olarak 2001 krizi ve 2018 kur atağından sonraki dalgalı kur rejimindeki en sert dalgalanmalar son haftalarda yaşandı. Ve analistler geçmiş periyotların tersine bu dalgalı seyir ve kıymet kaybeden TL için bir atak gelmeyecek ve Merkez Bankası’nın faiz silahını kullanmayacağının piyasa tarafından kabul görmüş olması nedeniyle de volatilitenin sona ermesi beklenmiyor.

Haftalık harekette de son devir yeniden en sert dalgalanmaları yaşandı. Tekrar 2001 krizi ve 2018 kur atağındaki haftalık yüzde 30’ları aşan sert hareketler 22 Kasım haftasında da yüzde 23,1 ile birinci sıralarda yer aldı. Aylık volatilite hesaplandığında ise 2018 Ağustos’unun akabinde en sert volatilite Kasım 2021’de gerçekleşti. 2018 Ağustos’ta aylık doların kıymet yararı yüzde 47,02 iken Kasım 2021’de bu oran yüzde 46,6 oldu.

IMF’den ‘çıpasını kaybetme ihtimali’ uyarısı

Memleketler arası Para Fonu (IMF), ABD başta olmak üzere artan enflasyonist baskılara ve Omicron varyantının sebep olduğu belirsizliklere işaret ederek, ABD para siyasetinin enflasyon risklerine daha fazla odaklanması gerektiğini belirtti. ABD’de uzun devir enflasyon beklentileri artsa da tarihi ortalamalara yakın seyrettiğini ve çıpasını koruduğunu belirten IMF, Euro bölgesinde de enflasyon beklentilerin yükseldiğini fakat Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) yüzde 2’lik enflasyon gayesi çıpasına daha yakınlaşacak üzere gözüktüğünü tabir etti. IMF, Türkiye’nin ise istisna teşkil ettiğini, “yükselen enflasyona karşın gevşetilen para siyasetiyle birlikte” enflasyon beklentilerinin “çıpasını kaybetme” ihtimalinin belirdiğini belirtti. IMF’den yapılan açıklamada çekirdek enflasyonun artışında artan talep, tedarik sürecinde yaşanan kasvetler ve fiyat baskıları üzere birçok sebebin yattığı söz edildi.

Moody’s Türkiye’nin kredi notunu teyit etti

Memleketler arası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s’ten yapılan açıklamada, Türkiye’nin uzun vadeli lokal ve yabancı para cinsinden kredi notunun teyit edildiği bildirildi. Açıklamada, Türkiye’nin kredi notunun “B2” olarak teyit edildiği, not görünümünün ise “negatif” olarak korunduğu kaydedildi. Moody’s’in açıklamasında Türk lirası üzerindeki mevcut baskıdan bağımsız olarak, brüt ve net bazda döviz rezervlerinin kademeli olarak yine yapılandırılmasını destekleyen düşük cari açık nedeniyle Türkiye’nin temel dış kırılganlık riskinin azaldığına işaret edildi. Türkiye’de özel kesimin para ünitesi dalgalanmalarına karşı izafi bir esneklik gösterdiği belirtilen açıklamada, Türkiye’nin kamu maliyesinin nispeten güçlü kalmasının beklendiği tabir edildi. Açıklamada, iç talep yerine ihracatın Türk lirasındaki kıymet kaybından yararlanarak 2022’de büyümeye daha güçlü katkı yapmasının olası olduğu aktarıldı. Türkiye’nin büyük ve çeşitlendirilmiş iktisadı olduğuna işaret edilen açıklamada, ülke iktisadının bu yıl yüzde 11 büyüyeceği varsayım edildi. Moody’s kasım ayında yayımlanan Global Makro Görünüm Raporu’nda, Türkiye iktisadının bu yıl yüzde 9,2 büyüyeceğini öngörmüştü. Açıklamada, Türkiye iktisadının 2022’de ise yüzde 4 büyüyeceğinin varsayım edildiği belirtildi.

BENZER KONULAR
KÜLTÜR SANAT
YAŞAM